İnsanların özlərini “varlı” hiss etməzdən illər əvvəl atdıqları 5 maliyyə addımı

Varlı olmağın düşüncə tərzi olmadığını demək asandır — axı investisiya hesabınızda ya bir neçə vergül olur, ya da olmur. Bununla belə, var-dövlətlə əlaqəli müəyyən hisslər var: sizin və ailənizin maliyyə baxımından təhlükəsiz olması ilə bağlı inam, pensiyanızın təmin olunduğunu bilməyin rahatlığı və kiçik lükslərə stresssiz şəkildə pul xərcləmək azadlığı.

Bu təhlükəsizlik hissi adətən bir maaş artımı, bonus və ya investisiya qazancından yaranmır. Əksinə, bu hiss illər ərzində verilən hesablanmış və məqsədli maliyyə qərarları nəticəsində formalaşır, çox vaxt insan özünü “varlı” hiss etməzdən xeyli əvvəl.

Başqa sözlə, yaxşı maliyyə hissi öz-özünə yaranmır — özünü varlı hiss etmək üçün səy göstərmək lazımdır. 

İnsanların özlərini “varlı” hiss etməzdən illər əvvəl atdıqları 5 maliyyə addımı:

Yaxşı kredit tarixçəsi yaratmaq

“Self Financial” şirkətində icma rəhbəri və maliyyə davranışı strateqi olan doktor Brittani Qrin şəxsi sərvətin emosional tərəflərini yaxşı anlayır.

“İnsanlar özlərini ‘varlı’ hiss etmək istədiklərini deyəndə, əslində çox vaxt daxili rahatlıq axtarırlar”, – o bildirib. “Bu maliyyə inamı əsasların yerində olması ilə başlayır və ən çox nəzərdən qaçırılan əsaslardan biri kreditdir.”

Sizin kredit balınız səssiz şəkildə həyat məqsədlərinizin çoxuna təsir edir: ipoteka və ya avtomobil krediti almaqdan tutmuş daha sərfəli faiz dərəcələri əldə etməyə, hətta müəyyən iş imkanlarını qazanmağa qədər. Güclü kredit göstəricisi arzuladığınız həyata çıxış imkanlarını genişləndirir. Qrinə görə, yaxşı kredit varlı hiss etdirən, ən azı məhdudiyyətsiz bir həyat tərzinin təməlidir.

“Kreditiniz güclü olduqda, siz gələcək imkanlara çıxış yaradırsınız və həyatda daha çox seçimlə, daha az stresslə irəliləyə bilirsiniz”, – o əlavə edib.

Erkən və mütəmadi qənaət etmək və investisiya qoymaq

Pulunuzu artırmaq və uzunömürlü etmək üçün “Creighton University”nin “Heider College of Business” fakültəsinin maliyyə professoru Robert R. Conson bildirir ki, mütəmadi şəkildə qənaət etmək və investisiya qoymaq lazımdır. Yüksək maaş almağı gözləməyin — zamanın və mürəkkəb artımın gücündən faydalanmaq üçün buna indi başlayın.

“Sərvət yaratmaq üçün ən böyük aktiv zamandır”, – Conson deyib. “Həqiqi maliyyə təhlükəsizliyi və var-dövlət təkcə qənaətlə deyil, həm qənaət, həm də investisiya ilə əldə olunur. Mürəkkəb artım səbəbindən zaman investisiyanın ən böyük üstünlüyüdür.”

Bu vərdişə erkən başlamaq uzunmüddətli maliyyə sabitliyinin əsasını qoyur — gələcəkdə özünüzü varlı hiss etməyinizə imkan verən sabitliyin.

Məntiqli risklərə getmək

İnsanlar investisiyaya başlayanda Conson geniş yayılmış bir səhvə qarşı xəbərdarlıq edir: uzun müddət həddindən artıq ehtiyatlı olmaq. O, bunu tez-tez pensiya hesablarında görür. Burada zərər qorxusu uzunmüddətli məqsədləri kölgədə qoya bilir.

Ehtiyatlılıq anlaşılandır, lakin Conson hesab edir ki, pensiya üçün davamlı sərvət yaratmağın ən etibarlı yolu səhm bazarına investisiya qoymaqdır. O, bu fikrini statistik məlumatlarla əsaslandırır.

“‘Ibbotson Associates’in topladığı məlumatlara görə, 1926-cı ildən bəri iri kapitallaşmalı səhm indeksinin (məsələn, ‘S&P 500’) orta illik gəlirliliyi 10,4% olub”, – o bildirib. “Əgər bu tarixi orta göstəricilər gələcəkdə də qüvvədə qalsa, investor yeddi ildən bir qədər artıq müddətdə pulunu ikiqat artıra və 23 ildə ilkin sərmayəsini 10 dəfə yüksəldə bilər.”

Conson köhnə “Wall Street” deyimini xatırladaraq bildirir: “Ya rahat yata bilərsiniz, ya da yaxşı yeyə bilərsiniz.” Onun sözlərinə görə, pul bazarı fondları və ya dövlət istiqrazları kimi aşağı riskli alətlər investorlara rahatlıq versə də, çox vaxt inflyasiyanı üstələyə bilmir. Əksinə, səhm bazarı tarixən daha yüksək artım və sonrakı illərdə maliyyə təhlükəsizliyi hissi üçün daha yaxşı imkan yaradıb.

Maliyyə mirası qurmaq

Öz həyatınız ərzində sərvət toplamaq sevindiricidir, lakin özünü həqiqətən varlı hiss edən insanlar nəsillərarası sərvət yaratmağa da çalışırlar. Onlar övladlarına pulu inamla idarə etməyi öyrədir və bu prosesi maraqlı etməyə çalışırlar.

Ailə yönümlü maliyyə alətləri və tətbiqlərinin artması yeniyetmələrə praktik maliyyə təcrübəsi qazanmağa imkan verir. Məsələn, məşhur pul tətbiqi “Cash App” valideynlərə və qəyyumlara nəzarət olunan yeniyetmə hesabları yaratmağa imkan verən “Families” funksiyasını təklif edir. Bu hesablar uşaqlara debet kartlarından istifadə etməyə, pul yığmağa, vəsait göndərməyə və hətta investisiya etməyə şərait yaradır — bütün bunlar nəzarət olunan mühitdə baş verir.

Ailələr həmçinin ortaq qənaət hədəfləri müəyyənləşdirə və irəliləyişi birlikdə izləyə bilərlər. Bu isə uzunmüddətli ağıllı maliyyə vərdişləri barədə danışmaq üçün təbii imkan yaradır. Belə dərslər bir nəsildən çox uzağa təsir göstərə bilər.

İmkanların daxilində yaşamaq

Əlbəttə, həyətinizdə işlək vəziyyətdə dayanan “Mercedes-Benz” sizə varlı hiss etdirə bilər. Eyni sözləri Belizə dəbdəbəli səfər haqqında da demək olar. Amma bundan sonra büdcəniz boşalırsa, siz sadəcə varlılığı təqlid edirsiniz, onu həqiqətən formalaşdırmırsınız.

“Gertsema Wealth Advisors” şirkətində sertifikatlı maliyyə planlaşdırıcısı və sərvət məsləhətçisi Ceymon Meyklə görə, öz imkanların daxilində yaşamaq insanı özünü varlı hiss etmə nöqtəsinə çatdıran ən yaxşı yoldur. O bildirib ki, bu yanaşma müştərilərində uğurla nəticə verib, çünki xərcləri gəlirdən aşağı saxlayır, qənaət və investisiya imkanı yaradır, xroniki maliyyə stressinin qarşısını alır.

“Nə qədər qənaətiniz və ya investisiyanız olursa-olsun, əgər xərcləriniz gəlirinizdən yüksəkdirsə və siz daim çatışmazlığı bağlamağa çalışırsınızsa, özünüzü ‘varlı’ hiss etmək çətindir”, – Meykl deyib.

Tənzilə Ağabalayeva